Một diễn đàn vượt ra khỏi khuôn khổ của cà phê
Diễn đàn Di sản Cà phê Thế giới tại Buôn Ma Thuột được tổ chức như một không gian đối thoại quốc tế cấp cao, nơi cà phê trở thành một “di sản sống”, kết tinh của tri thức bản địa, tập quán xã hội, ký ức văn hóa và những giá trị tinh thần được trao truyền qua nhiều thế hệ.
Với chủ đề “Từ những truyền thống đa dạng đến di sản sống chung của nhân loại”, diễn đàn quy tụ đông đảo lãnh đạo các bộ, ngành, đại diện UNESCO tại Việt Nam, cùng các Đại sứ đến từ những quốc gia có nền văn hóa cà phê đặc sắc như Palestine, Colombia, Thổ Nhĩ Kỳ, Ý… Bên cạnh đó là gần 40 tham luận của các nhà khoa học, chuyên gia trong và ngoài nước, tập trung vào 4 trụ cột lớn: lịch sử cà phê, sản xuất - chuỗi giá trị, văn hóa tiêu dùng và phát triển bền vững.
Diễn đàn còn mang theo một mục tiêu dài hạn: góp phần định vị cà phê Việt Nam, đặc biệt là Đắk Lắk, như một không gian văn hóa tiêu biểu của thế giới; từng bước hướng tới việc ghi danh “tri thức trồng và chế biến cà phê” vào các danh mục di sản quốc tế, đồng thời tạo nền tảng phát triển bền vững cho cộng đồng địa phương.
Trong bối cảnh ấy, sự xuất hiện của các người đẹp trở thành một điểm chạm cảm xúc, giúp những câu chuyện học thuật được “dịch” sang ngôn ngữ gần gũi, sống động hơn.
Khi nhan sắc chọn sự thấu hiểu
Không còn những khuôn hình lộng lẫy quen thuộc, Nguyễn Phương Linh, Lê Nguyễn Bảo Ngọc, Trịnh Mỹ Anh và Phạm Ngọc Phương Anh bước vào hành trình với một tâm thế không phải để tỏa sáng, mà để trải nghiệm.
Giữa không gian của những đồn điền cà phê trải dài và Bảo tàng Thế giới Cà phê, nơi lưu giữ những câu chuyện xuyên suốt các nền văn minh, Hoa hậu Du lịch Nguyễn Phương Linh chọn một nhịp đi chậm. Cô trò chuyện với nông dân, chạm tay vào những quả cà phê chín đỏ, lắng nghe những câu chuyện nhỏ nhưng chất chứa cả một đời sống.
“Trước đây tôi nghĩ cà phê chỉ là một thức uống bắt đầu ngày mới nhưng khi đứng đây tôi mới hiểu, phía sau mỗi hạt cà phê là công sức, là ký ức, là cả một nền văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ”, Phương Linh chia sẻ, giọng chậm rãi như chính cách cô đang cảm nhận hành trình.
Từ những trải nghiệm ấy, cô cũng tự nhận thấy trách nhiệm của mình trong việc góp phần quảng bá du lịch cà phê sinh thái và lan tỏa văn hóa cà phê Việt Nam ra thế giới. Với vai trò một hoa hậu du lịch, Phương Linh cho rằng mỗi hành trình không chỉ dừng lại ở việc khám phá, mà còn là cơ hội để kể những câu chuyện bản địa một cách chân thực và giàu cảm xúc hơn.
Năng lượng của thế hệ mới và câu chuyện bền vững
Nếu Phương Linh mang đến sự lắng đọng, thì Miss Earth Water Trịnh Mỹ Anh lại là một dòng chảy tươi mới, năng động và gắn chặt với tinh thần bền vững.
Là đại diện sắc đẹp gắn với môi trường, Mỹ Anh hào hứng khi tìm hiểu về hệ sinh thái cà phê, từ đất, nước, khí hậu đến cách con người canh tác và gìn giữ tài nguyên. Cô liên tục đặt câu hỏi, trao đổi với các chuyên gia và người dân địa phương, như đang “giải mã” một hệ sinh thái sống động.
“Tôi bất ngờ khi cà phê không chỉ là một ngành kinh tế, mà là một hệ sinh thái hoàn chỉnh, nơi mọi yếu tố đều liên kết với nhau. Nếu phát triển đúng cách, cà phê hoàn toàn có thể trở thành biểu tượng của sự cân bằng giữa con người và thiên nhiên”, Mỹ Anh chia sẻ.
Không dừng lại ở góc nhìn môi trường, cô còn bày tỏ sự ấn tượng sâu sắc trước chiều dài lịch sử của cà phê như một dòng chảy văn hóa xuyên suốt các nền văn minh. “Tôi cảm thấy hết sức kinh ngạc về hành trình phát triển của cà phê, không chỉ là một sản phẩm mà là một phần của văn hóa nhân loại. Ở một góc nhìn rất riêng, tôi luôn biết ơn ‘mẹ Trái đất’ đã ban tặng cà phê như một báu vật, mang đến năng lượng sáng tạo cho con người”, cô gợi mở sự kết nối tự nhiên với vai trò của một đại diện Miss Earth.
Từ những trải nghiệm ấy, Mỹ Anh cho rằng thế hệ trẻ không thể đứng ngoài câu chuyện di sản. “Chúng tôi không chỉ là người thừa hưởng, mà còn có trách nhiệm tìm hiểu, gìn giữ và phát triển di sản cà phê, đặc biệt khi Việt Nam đang có rất nhiều tiềm năng để khẳng định vị thế trên bản đồ thế giới”, cô chia sẻ.
Sự trầm tĩnh và chiều sâu tri thức
Giữa những hoạt động sôi nổi, Phạm Ngọc Phương Anh lại dành phần lớn thời gian trong các phiên thảo luận, chăm chú lắng nghe, ghi chép và trao đổi với các diễn giả. Không chỉ tham gia với tư cách khách mời, cô còn đảm nhận vai trò MC dẫn dắt hội thảo, thể hiện phong thái tự tin, duyên dáng và chuyên nghiệp trong một không gian khoa học quốc tế.
Sự chỉn chu trong cách đặt vấn đề, khả năng kết nối mạch thảo luận cùng giọng dẫn truyền cảm giúp Phương Anh tạo nên hình ảnh gần với một người làm chuyên môn hơn là một gương mặt giải trí. Cô gây ấn tượng bởi sự tập trung và thái độ học hỏi nghiêm túc.
“Điều khiến tôi ấn tượng nhất là cách cà phê trở thành một không gian đối thoại. Ở đó, con người nói về kinh tế, về văn hóa, về cách chúng ta kết nối với nhau trong một thế giới ngày càng phẳng”, cô chia sẻ.
Á hậu 1 Hoa hậu Việt Nam cũng nhìn nhận cà phê như trải nghiệm có thể mở rộng. Theo cô, du khách không chỉ đến để thưởng thức mà còn muốn tìm hiểu câu chuyện phía sau sản phẩm, từ con người đến không gian sản xuất. Cách tiếp cận này giúp cà phê vượt ra khỏi vai trò tiêu dùng, trở thành một phần của trải nghiệm văn hóa.
Khoảnh khắc vượt ra khỏi khuôn mẫu hoa hậu
Trong không gian nơi các học giả, chuyên gia quốc tế trao đổi về những vấn đề lớn như chuyển đổi xanh hay phát triển bền vững, sự xuất hiện của Hoa hậu Lê Nguyễn Bảo Ngọc với vai trò diễn giả gây bất ngờ. Cô nhanh chóng xóa đi khoảng cách ấy bằng sự tự tin và chiều sâu trong cách trình bày.
Hoa hậu Liên lục địa cho rằng, cà phê cần được đặt trong bối cảnh chuyển đổi xanh toàn cầu. Theo cô, việc phát triển ngành không chỉ dừng ở tăng sản lượng, mà cần chú trọng đến yếu tố môi trường và tính bền vững của hệ sinh thái.
Người đẹp cũng nói về trách nhiệm của thế hệ trẻ trong việc tiếp nối và làm mới di sản, về cách cà phê có thể trở thành một phần của câu chuyện toàn cầu nếu được nhìn nhận đúng giá trị.
“Một di sản chỉ thực sự sống khi được thế hệ trẻ hiểu và tiếp tục sáng tạo. Nếu chỉ dừng lại ở việc bảo tồn, di sản sẽ dần trở nên xa cách. Khi di sản được đưa vào đời sống hiện đại thì sẽ có thêm một vòng đời mới”, Bảo Ngọc chia sẻ.
Đặt trong tổng thể của Diễn đàn Di sản Cà phê Thế giới, sự hiện diện của các người đẹp đã giúp những khái niệm tưởng chừng học thuật như “di sản sống”, “chuỗi giá trị”, “phát triển bền vững” trở nên gần gũi, dễ cảm nhận hơn. Họ trở thành những người kể chuyện bằng trải nghiệm, bằng cảm xúc và bằng chính cách họ hiện diện. Những gì các người đẹp mang đến là cách nhìn mới về cà phê, về văn hóa, về vai trò của thế hệ trẻ trong việc gìn giữ và lan tỏa những giá trị ấy.
Ảnh: Tô Thanh Tân
