Trường hợp này là một bé gái 8 tuổi 4 tháng ở Trung Quốc, nặng 45kg, chỉ số khối cơ thể (BMI) là 24,3. Khi khám, bác sĩ phát hiện chứng gai đen ở cổ và thậm chí cả các vết rạn da màu tím trên bụng của bé. Kết quả xét nghiệm tiếp theo thật đáng kinh ngạc: chức năng gan bất thường, đường huyết cao, mỡ máu cao và gan nhiễm mỡ mức độ trung bình.
Sau khi hỏi bé về chế độ ăn uống, bác sĩ phát hiện ra vấn đề nằm ở thói quen ăn uống. Bữa sáng của cô bé gồm 9-10 chiếc bánh bao và một bát mì, vượt xa lượng thực phẩm chính được khuyến nghị. Bé cũng tiêu thụ nhiều đồ uống có đường, đồ ăn vặt và ăn khuya. Cân nặng của cô bé tăng lên đều đặn, và gan ngày càng bị béo phì.
"Nhiều bậc cha mẹ sẽ nghĩ rằng những vấn đề này không nên xảy ra với một đứa trẻ 8 tuổi, nhưng nó đã xảy ra" , bác sĩ nói. Kế hoạch can thiệp rất rõ ràng: giảm lượng thức ăn giàu tinh bột như mì và bánh bao, từ bỏ đồ ăn vặt, ăn khuya và đồ uống có đường, tập thể dục cường độ vừa phải 3-5 lần một tuần và duy trì giờ giấc ngủ đều đặn.
Sau 4 tháng, bé gái đã giảm được 6,8kg, tình trạng gan nhiễm mỡ giảm từ mức độ trung bình xuống mức độ nhẹ, chức năng gan trở lại bình thường và các chỉ số chuyển hóa được cải thiện đáng kể.
Bác sĩ giải thích rằng đằng sau chứng "béo phì tưởng vô hại" thường gặp là vô số nguy cơ sức khỏe. Trẻ em cũng có thể gặp phải tình trạng đường huyết bất thường, mỡ máu bất thường và huyết áp cao.
Đồng thời, béo phì có thể kích thích quá trình phát triển xương, ảnh hưởng đến sự tăng trưởng và phát triển bình thường. Các chuyên gia chỉ ra rằng bé trai có thể bị ẩn dương vật, trong khi bé gái phải đối mặt với hội chứng buồng trứng đa nang, tất cả đều có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản và chất lượng cuộc sống khi trưởng thành.
Hơn nữa, bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu cũng rất phổ biến ở trẻ em béo phì và có liên quan chặt chẽ đến rối loạn chuyển hóa.
Chứng dày sừng đen ở cổ là dấu hiệu điển hình của các vấn đề chuyển hóa do béo phì gây ra. Tuy nhiên, nhiều bậc cha mẹ nhầm tưởng rằng những mảng đen không thể rửa sạch trên cổ con mình là do cháy nắng vì kem chống nắng. "Nhưng trên thực tế, khi kiểm tra kỹ lưỡng sẽ thấy đó gọi là chứng dày sừng đen. Nếu trong gia đình có tiền sử bệnh tiểu đường, đây rất có thể là dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường, vì vậy cần phải hết sức cảnh giác".
Để phân biệt đơn giản giữa hai trường hợp: cháy nắng thường gây ra hiện tượng tăng sắc tố đồng đều, trong khi chứng dày sừng đen thường xuất hiện ở cổ, nách và háng, với màu sắc phân bố dọc theo các đường vân da và bề mặt thô ráp, giống như một lớp "da nứt nẻ".
Về chế độ ăn uống, bác sĩ khuyến nghị giảm lượng tiêu thụ các thực phẩm nhiều chất béo, nhiều đường, nhiều muối và thực phẩm chế biến sẵn, đặc biệt là giảm thiểu tần suất ăn ngoài và gọi đồ ăn mang về. Đặc biệt, mỗi bữa ăn nên kéo dài từ 20-30 phút, thời gian sử dụng thiết bị điện tử nên được giới hạn dưới 2 giờ mỗi ngày.
Về tập thể dục, bác sĩ khuyến nghị 3-5 buổi tập thể dục cường độ vừa phải mỗi tuần, tăng dần từ nửa giờ lên một đến hai giờ mỗi lần. Sức khỏe giấc ngủ và uống đủ nước cũng rất quan trọng, "Nước là nguồn sống và là cách quan trọng giúp chúng ta trao đổi chất".
Việc phòng chống béo phì nên bắt đầu ngay từ trong bụng mẹ. "Không chỉ trẻ em trong độ tuổi đi học cần can thiệp; chúng ta cần phải cảnh giác ngay từ khi mang thai". Bác sĩ khuyên các bà mẹ có kế hoạch mang thai nên kiểm soát cân nặng trước khi mang thai, duy trì mức tăng cân phù hợp trong thai kỳ và theo dõi sự phát triển của thai nhi trong bụng mẹ để tránh tình trạng thai nhi quá lớn (macrosomia).
Sau khi sinh, nên khuyến khích việc cho con bú sữa mẹ và nên cho trẻ ăn dặm theo đúng thời điểm; cho ăn quá sớm, quá muộn hoặc không đúng thứ tự đều có thể gây ra những tác hại không mong muốn. Khi trẻ lớn lên, cần duy trì chế độ ăn uống cân bằng, giấc ngủ ngon và thói quen tập thể dục suốt đời.
Trẻ em mũm mĩm có thể trông đáng yêu, nhưng đằng sau vẻ dễ thương đó là những nguy cơ về sức khỏe. Gan nhiễm mỡ, đường huyết cao và cholesterol cao - những "bệnh của người lớn" này đang âm thầm tấn công trẻ em. Yêu thương con cái không có nghĩa là cho chúng ăn bất cứ thứ gì chúng muốn; mà là dạy chúng cách ăn uống lành mạnh. Có thể giảm cân và điều trị gan nhiễm mỡ, nhưng đừng đợi đến khi vấn đề sức khỏe phát sinh mới hối tiếc. Hãy kiểm soát chế độ ăn uống và tập thể dục thường xuyên, bắt đầu từ khi còn nhỏ.
Nguồn và ảnh: Sina, Weibo
